Weekendeditie #12 - 2015

Ideeën die de wereld veranderen: Fermenteren maakt voedsel gezonder

Fermentatie maakt voedsel langer houdbaar en geeft het een prettige smaak. Maar er is nog een reden om gefermenteerd voedsel te eten. Het voorziet onze darmflora van bacteriën die goed zijn voor lichaam en geest, stelt voedingsdeskundige en schrijver Meneer Wateetons.

Fermenteren stelde, naast roken, zouten en drogen, onze voorouders in staat om voedsel te bewaren. Bederfelijke groenten werden met pekel verzuurd, een oud stukje gedroogde worst en een onduidelijke kelderschimmel veranderden vers vlees in een houdbare salami en melk bewaard in zakken van geitenhuid bleek na een paar hete dagen op de toendra een zure, maar nog maanden eetbare, yoghurtachtige substantie te worden.

De conserverende kracht van fermenteren stelde de vroege mens in staat voorraden aan te leggen voor de winter, snel grote afstanden te overbruggen en onzekere ontdekkingsreizen te maken. De met alcohol houdbaar gemaakte vruchtensappen of graandranken maakten die reis ook nog eens een stuk aangenamer.

Tegenwoordig ligt het nut van fermenteren als conserveringsmethode grotendeels achter ons, ingehaald door koelkast en vriezer. De enige ontdekkingsreizen die we nog maken eindigen ’s avonds in de all inclusive. Toch eten we ook vandaag de dag nog gefermenteerd voedsel. Fermenteren maakte namelijk niet alleen langer houdbaar, maar ook smakelijk. Zonder gisten geen bier of wijn of halfje gesneden tijgerwit. Schimmels veranderen saaie sojabonen in geurige tempé en bacteriën, melkzuurbacteriën met name, geven ons yoghurt, kaas, droge worst en zuurdesembrood. Daarom gaat er, ook met een koelkast binnen handbereik, vrijwel geen dag voorbij zonder dat we gefermenteerd voedsel eten.

Maar het wordt, duizenden jaren nadat de nomaden voor het eerst verbaasd hun verzuurde melk proefden, steeds duidelijker dat er nog een derde reden is om gefermenteerd voedsel te eten.

Nooit meer een artikel missen?

Neem dan nu een abonnement op New Scientist weekend!

  • Elk weekend 3 diepgravende longreads en exclusieve rubrieken
  • De verhalen uit de weekend editie verschijnen niet in de papieren New Scientist
Neem een abonnement Login om verder te lezen

Over de auteur

Meneer Wateetons