‘We moeten ons ervan bewust zijn dat we in een revolutionaire tijd leven’

Robbert Dijkgraaf leidt kijkers van het nieuwe VPRO-programma The Mind of the Universe door de wereld van de wetenschap.

Robbert Dijkgraaf in 2016. Foto: Bob Bronshoff
Robbert Dijkgraaf: ‘Wetenschappers delen een enorme passie voor details.’ Foto: Bob Bronshoff

Wat is het idee achter The Mind of Universe?
‘Enerzijds wilden we een blik op de toekomst werpen en anderzijds een soort groepsportret van de wetenschap maken. We hebben gekeken naar drijfveer en karaktereigenschappen van wetenschappers en daar hebben we archetypes van gemaakt. Er zijn tien afleveringen en in elke aflevering zie je een ander type. De Schepper wil leven maken, terwijl de Speler de wetenschap en het onderzoek vooral leuk vindt. De Dromer droomt van een betere wereld en zo is elke aflevering anders. In de laatste aflevering, de Verbinder, kijken we over de grenzen van de vakgebieden heen.’

Waarom is het zo belangrijk om over grenzen van vakgebied heen te kijken?
‘Je ziet dat vakgebieden steeds meer naar elkaar toegroeien. Dat geldt voor technologie en genetische manipulatie, maar ook voor de rol van de computer en kunstmatige intelligentie. Dat schept veel nieuwe mogelijkheden voor de toekomst en werpt ook nieuwe vragen op als ‘waar gaan we heen?’ en ‘wat willen we precies ontdekken?”

Maken die nieuwe mogelijkheden u bang?
‘Bang is niet de juiste term, ik vind het meer spannend, alsof je opeens in een stroomversnelling zit. Je voelt het tempo en de adrenaline, maar dan ben je ook benieuwd naar wat er daarna gaat komen. Dat vind ik interessant. We moeten ons ervan bewust zijn dat er van alles gaande is en dat we in een revolutionaire tijd leven. Vroeger las je pas over een ontdekking als hij al lang gedaan was of over een deeltje dat al gevonden was. Nu kun je de wetenschap veel meer op de voet volgen.’


U hebt met de allerbeste wetenschappers ter wereld gesproken. Welke overeenkomsten zag u?

‘Allemaal hebben ze enorme passie voor de details. Qua leeftijd, culturele achtergrond, en de fase van hun carrière, verschillen ze enorm van elkaar. Maar allemaal hadden ze een focus op inhoud en een passie voor het najagen. ‘Ik wil het weten en wel nu’, hoor ik ze allemaal zeggen.’


Hoe doet de Nederlandse wetenschap het  mondiaal gezien?

Hans Clevers in The Mind of the Universe
Geneticus Hans Clevers is een van de twee Nederlandse wetenschappers in The Mind of the Universe

‘Twee van de dertig wetenschappers die we gesproken hebben, zijn Nederlands: Hans Clevers en Ron Fouchier. Dat geeft goed de rol van ons land aan. Wetenschappelijk gezien staan we in de top tien en dat is een mooi resultaat. Nederlanders maken ongeveer 0,3 procent deel uit van de wereldbevolking, maar we hebben 3 procent van de citaties. Dat is prima. Daarnaast hebben we een aantal absolute toppers. Hans Clevers behoort tot de wereldtop en dat geldt ook voor Leo Kouwenhoven. En niet voor niets hebben mensen als Ben Feringa en Gerard ‘t Hooft de Nobelprijs gewonnen.’


Al het research- en filmmateriaal van The Mind of the Universe wordt vrij beschikbaar voor iedereen die het wil verrijken en gebruiken. Waar hoopt u op?

‘Ik zou het mooi vinden als een scholier een werkstuk gaat maken en een fragment gebruikt om zijn punt duidelijker te maken. Nog leuker zou ik het vinden als New Scientist ons materiaal gaat gebruiken bijvoorbeeld als introductie op een dossier of voor een special.’

The Mind of the Universe, vanaf 7 mei op NPO 2, 10 afleveringen (elke zondag om 21.05)

Altijd op de hoogte blijven van het laatste wetenschapsnieuws? Meld je nu aan voor de New Scientist nieuwsbrief.

2 Reacties

  • Ramos

    | Beantwoorden

    Ik kijk er nu al naar uit! Ik zit voor de Buis 7 Mei!

    Gr Ramon

  • Wineke

    | Beantwoorden

    Allemaal GEJAT sinds Ans Schapendonk de UNIVERSELE KLANKHELIX van GOROPIUS BECANUS – diedeze theorie aan de Orfische Theologie van de BAK > BAKERVROUWEN ontleende – op Research Gate heeft gepubiceerd, dat haar account heeft gesloten. De BAK ZEVEN kent zeven ‘dots’ die vijf vijfhuizen vormen: vier kleine (quantum) alias de vier elementen (waterstof – i.c. DROP > d’ EUROPE > ROBE alias ‘overgooier’, zuurstof – waarbij het om een ZOET gaat (BASE: ZUURSTOK), ‘vuur’ alias ‘licht’ dat echter naar ‘MASSALOOS’ verwijst en ‘aarde(n)’, waarbij het om elektro-magnetisme gaat. Het vijfde is het grote huis, de ET(H)ER, de MEE-ETER, en dus het ZWAVEL, dat helixt in (z)WAFEL (i.c. apenzadel: monkey > my key (de sleutel) alias NAT (adder) > NOTCH (wafer), maar dan WAFFEL, de reden waarom corrupte wetenschappers met een grote waffel (met plagiaatpleger Robbert Dijkgraaf voorop) mij de mond SNOEREN (hou je waffel, halt die Klappe). “Mondeke toe” – (Verraad ons geheim niet), spraken de heksen op de cover van de Franse vertaling van Erasmus’ Lof der zotheid!

    Aan het SNOERSERVIES kun je de Joden herkennen alias GIPS > GYPSIES alias ROMA’S, die door de hele SANTA (satan) (K)RAAM > (k)ROOMSE kerk (kathode > katholiek) werden vervolgd. Het zigeunermeisje met de TRAAN (zoutkristallen) kon de toekomst lezen, want woorden worden van achteren langer en lossen van voren op en met deze klankhelix, Lauthelix, soundhelix kunnen we de VIERDE dimensie, de TIJD, zichtbaar maken.

    Wanneer kloothommels als een Dijkgraaf of een Verlinde tijdens hun protestmars de FEITEN eens werkelijk op TAFEL-s (vgl. raam: disulfur decafluoride – het gat gaat door de gaten) zouden leggen, gaan ze met de billen bloot, dan betalen ze ‘the bill’, want hier gaat het om de INTERFERENTIE (zie: Woorden niet willekeurig), daar klank en betekenis niet altijd parallel lopen. Er komt een ‘afrekening’, ‘gesommeerd’, omdat onze TAAl ons weliswaar ‘stuurt’, maar de ‘vrije wil’ is er ook nog en die laat zich niet zo maar ‘vangen’. CERN kan nog lang zoeken naar dit ‘verloren hoekje’ dat niet voor iedereen is ‘weggelegd’ (nomem e(s)t omen). Augustinus hoorde de kinderen niet zonder reden het ‘zakdoekje leggen’ zingen.

    Dit (s)cryptisch taalgebruik kan zich elke lezer eigen maken, wanneer men de klankhelix leert beoefenen en pas dan wordt het ‘spannend’ voor Dijkgraaf zelf, want hij is slechts een ‘oplichter’ in dit verzepingsproces (chape gnossis)!

    Ans Schapendonk (24 april 2017)

Plaats een reactie