iSPEX: burgerwetenschappers maken fijnstofkaarten mogelijk

Deze week publiceerde iSPEX, een groot Nederlands citizen science-project, haar eerste resultaten in Geophysical Research Letters. De metingen van duizenden burgerwetenschappers hebben nauwkeurige fijnstofkaarten opgeleverd.

Deze iSPEX-kaart laat de metingen van 8 juli 2013 zien. De 6007 blauwe punten laten de individuele metingen zien. De AOT (Aerosol Optical Thickness) toont de hoeveel fijnstof in de lucht. Er was op deze dag relatief veel stof in de lucht, dankzij bosbranden in Noord-Amerika. Rechts is een meting van de satelliet MODIS te zien, die ook stof meet.  Bron: iSPEX
Deze iSPEX-kaart laat de metingen van 8 juli 2013 zien. De 6007 blauwe punten laten de individuele metingen zien. De AOT (Aerosol Optical Thickness) toont de hoeveel fijnstof in de lucht. Er was op deze dag relatief veel stof in de lucht, dankzij bosbranden in Noord-Amerika. Rechts is een meting van de satelliet MODIS te zien, die ook stof meet.
Bron: iSPEX

Voor het iSPEX-project kregen duizenden vrijwilligers een opzetstukje dat ze op hun telefooncamera konden plaatsen. Door een foto van de blauwe lucht te maken, konden deze burgerwetenschappers zelf een meting doen van de hoeveelheid fijnstof in de lucht. Met de gegevens wist het iSPEX-team de hoeveelheid fijnstof boven Nederland beter dan ooit in kaart te brengen. Deze kennis is cruciaal om de effecten van fijnstof op bijvoorbeeld gezondheid en klimaat te doorgronden.

Aerosol Optical Thickness

De iSPEX-gegevens zijn verzameld op drie heldere dagen in 2013. Op de samengestelde kaarten zijn de locaties van de metingen te zien, als ook de Aerosol Optical Thickness – een maat voor de hoeveelheid fijnstof in de lucht. De kaarten zijn te vergelijken met die van de satelliet MODIS die ook stofmetingen doet. De iSPEX-kaarten laten het fijnstof op twee kilometer nauwkeurig zien, terwijl MODIS het gebied een stuk minder nauwkeurig onder de loep neemt.

Polarisatie

Het iSPEX-camerastukje meet het spectrum en de polarisatie (draaiing) van het zonlicht. Als zonlicht op fijnstof-deeltje botst, verandert dat de draaiing van het licht. Zo brengt het licht informatie over de stofdeeltjes naar de iSPEX-app.

Wereldwijd

In een persverklaring van de Universiteit Leiden blikt projectleider Frans Snik vooruit: ‘We gaan nu uitzoeken of we ook de andere eigenschappen van fijnstof, zoals de deeltjesgrootte en de samenstelling, uit de data kunnen halen. En we willen uiteraard meer meetdagen organiseren. Uiteindelijk willen we een wereldwijd netwerk van burgerwetenschappers realiseren die in de toekomst een bijdrage kunnen leveren aan gedetailleerd onderzoek aan allerlei bronnen van fijnstof en hun maatschappelijke effecten.”

Lees ook:

Over de auteur

Ans Hekkenberg

Ans is freelance webredacteur bij New Scientist. Ze studeerde natuur- en sterrenkunde en wetenschapscommunicatie. Ze is fanatiek gamer en stripboekenfanaat. Volg Ans (@GirlForScience) ook op Twitter. Ook is zij te vinden op Google+.



Plaats een reactie